In Museumtijdschrift leest u in elke editie over de mooiste en meest bijzondere tentoonstellingen van het moment. Wie zijn de mensen achter de tentoonstelling? Welke keuzes maken zij, welke uitdagingen komen op hun pad? Deze week vertelt Charles Esche, directeur van het Van Abbemuseum in Eindhoven, over de duotentoonstelling van León Ferrari & Gülsün Karamustafa. “Beide kunstenaars stonden al lange tijd op ons verlanglijstje toen de gelegenheid zich voordeed om ze sámen tentoon te stellen. Een buitenkansje.”

Wat was de aanleiding voor deze tentoonstelling?
“Het Van Abbemuseum heeft de reputatie én ambitie om kunstenaars van internationale betekenis groots in Nederland te lanceren. Denk aan de retrospectieven van Hito Steyerl in 2014, of verder terug Christo in 1966. De tentoonstelling ‘Parallel Lives, Parallel Aesthetics: León Ferrari & Gülsün Karamustafa’ sluit aan in deze rij. Beide kunstenaars zijn gevierd in het buitenland en stonden al lange tijd op ons verlanglijstje toen de gelegenheid zich voordeed om ze sámen tentoon te stellen. Een buitenkansje, na deze tentoonstelling in Eindhoven reizen de solo’s los van elkaar door naar het Centre Pompidou (Ferrari) en Lundskonsthall (Karamustafa).” 

Gülsün Karamustafa (rechts) tijdens de installatie van de tentoonstelling. Links schilderijenrestaurator Juul Bierings. Foto: Jumping Jackdaw

Kunt u iets vertellen over de manier waarop de tentoonstelling is opgebouwd?
“De wisseltentoonstellingsvleugel van het Van Abbemuseum is een circuit. Als bezoeker loop je eerst door zalen met werk van León Ferrari en aansluitend door zalen met werk van Gülsün Karamustafa. Als bezoeker zul je ervaren dat de twee delen elkaar spiegelen. Daar hebben we voor gekozen omdat het de parallellen tussen beide kunstenaars accentueert, zowel de manier waarop ze werkten als in de thema’s die ze behandelen. Ten slotte vind je in een centrale zaal twee parallelle tijdlijnen waar het leven en werk van beide kunstenaars wordt weergegeven. Deze kamer is ontworpen door Sadık Karamusafa, de echtgenoot van Gülsün. Daar zijn ook twee video’s te zien waarin beide kunstenaars spreken over hun leven en werk.” 

Gülsün Karamustafa tijdens de inrichting van de tentoonstelling, foto: Jumping Jackdaw

Wat vindt u het bijzonderste stuk in de tentoonstelling?
“De twee rode kamers, ik noem ze de rode ‘kapellen’, laten de verschillende ideeën van beide kunstenaars over religie en spiritualiteit zien. Voor mij zijn het de absolute hoogtepunten van de tentoonstelling. Daarnaast zijn er twee werken die eruit springen: ‘Men Crying’ van Gülsün Karamustafa en ‘Western and Christian Civilisation’ van Léon Ferrari. De eerste is een wandvullende filmprojectie en de andere toont Christus gekruisigd aan een Amerikaanse bommenwerper. Hoewel de twee werken heel verschillend zijn, gaan ze beide over woede en kwetsbaarheid. Een vaak voorkomende combinatie, die we echter regelmatig niet herkennen of onderkennen. Dat vind ik een mooie boodschap om mee te nemen.”  

Zaaloverzicht met ‘Western and Christian Civilisation’ van León Ferrari, foto: Peter Cox

Parallel Lives, Parallel Aesthetics: León Ferrari & Gülsün Karamustafa’, t/m 13 maart in het Van Abbemuseum, Eindhoven, MK geldig, www.vanabbemuseum.nl

Hoofdbeeld: Gülsün Karamustafa en Charles Esche tijdens de inrichting van de tentoonstelling