Ter gelegenheid van Internationale Vrouwendag maken de Stichting Niemeijer Fonds en het Van Abbemuseum de drie genomineerden voor de Theodora Niemeijer Prijs 2021 bekend. De genomineerden van deze vijfde editie zijn het duo Razia Barsatie | Marjet Zwaans, Silvia Martes en Buhlebezwe Siwani. De projectvoorstellen zijn door de jury onder leiding van Hedy d’Ancona geselecteerd uit een recordaantal van 111 inzendingen. Normaal gesproken zou de winnaar vandaag worden bekendgemaakt, maar vanwege de coronamaatregelen is de prijsuitreiking uitgesteld naar 27 september 2021. De Theodora Niemeijer Prijs is de enige Nederlandse beeldende kunstprijs speciaal voor vrouwelijke kunstenaars.

Hedy d’Ancona, juryvoorzitter Theodora Niemeijer Prijs 2021:
‘De jury is erg onder de indruk van het wereldburgerschap van alle deelnemers. Vele voorstellen refereren aan de maatschappij waarin we leven, solidariteit met ‘zusters’ in andere landen, de angstaanjagende tijdsgeest, het gapende gat tussen arm en rijk en het klimaatprobleem. Hieruit spreekt een urgentie en een grote betrokkenheid. Wij zijn dan ook ontzettend blij met alle 111 ontvangen projectvoorstellen en danken alle kunstenaars voor hun deelname. Iedere inzending is wat ons betreft een stap in de goede richting van meer gelijke kansen tussen mannelijke en vrouwelijke kunstenaars in de kunstwereld.’

Over de genomineerden
Het project van het duo Razia Barsatie (Paramaribo, 1982) | Marjet Zwaans (Groningen, 1988) vertrekt van een onderzoeksvraag: ‘Kunnen wij de kernwaarden van de Theodora Niemeijer prijs voor beginnende vrouwelijke kunstenaars in Nederland, oprekken naar een ruimte voor stimulans, ondersteuning en kennisdeling onder beginnende vrouwelijke kunstenaars in Nederland en Suriname?’ Barsatie en Zwaans ontmoetten elkaar in Suriname in 2018, beiden geselecteerd om deel te nemen aan de Moengo Triënnale van Stichting Kibii. Sindsdien hebben de twee kunstenaars de wens uitgesproken samen te werken en nu daadwerkelijk de handen ineengeslagen met een concreet plan: de positie van de vrouwelijke Surinaamse kunstenaar te versterken door middel van een collectieve werkplaats met een op maat gemaakt mentorship-programma. Hun voorstel voor Het Oog, een ovale patio in het Van Abbemuseum, is onderdeel van dit grotere project. Beoogd wordt een uitwisselingsprogramma met vijf online-bijeenkomsten. Alle documentatie van dit deelproces wordt uitgetekend op de ramen naar Het Oog. In Het Oog zelf komt een ruimtelijke installatie in de vorm van een mobiel en modulair werkstation dat dient als laboratorium en fysiek archief. Het is bedoeld om te kunnen werken aan recepten vanuit online en open source archieven in combinatie met ecologische en lokale materialen.

Silvia Martes (Eindhoven, 1985) studeerde van september 2009 tot juli 2013 aan de Gerrit Rietveld Academie Amsterdam (Bachelor Fine Arts, Audiovisual). Haar film She that comes from the green forest, on a Tuesday was genomineerd voor de eindexamenprijs Gerrit Rietveld Academie Fine Arts Award Work. Van januari 2019 tot en met mei 2021 was ze Artist in residence bij de Rijksakademie Amsterdam. In haar voorstel, dat gaat over het conflict tussen isolatie en blootstelling, speelt ze in op de pandemie: ‘In “Het Oog” wil ik een filmset bouwen van een overwegend glazen huis veilig in quarantaine tussen de muren van het museum. Omdat het overgrote deel van het huis in de filmset uit glazen ramen bestaat, is het concept van privacy moeilijk te vinden. Een huis veilig beschut binnen een barricade waar alles te zien is, van de eerste schroef die wordt geboord tot de kwaliteit van het beddengoed.’

De van oorsprong Zuid-Afrikaanse Buhlebezwe Siwani (Johannesburg, 1987) volgde van 2014 en 2016 de opleiding ‘Masters in Fine Art’ aan de Universiteit van Kaapstad. Haar werk reist de wereld over. Ze stelt voor om een installatie te bouwen van groene Zuid-Afrikaanse Preem zeep, die symbool staat voor de sociaaleconomische situatie van het land die werd gecreëerd en gehandhaafd door kolonisatie en het apartheidsregime. De zeep wordt gevormd om twee steden te creëren die boven elkaar op polycarbonaat (een helder glasachtig materiaal) zullen zitten. De bovenste stad wordt gemodelleerd naar typisch Nederlandse architectuur en de onderste naar de typische Kaap-Hollandse architectuur in Zuid-Afrika. Door de constructie kan de zeep bij regen naar beneden sijpelen, waardoor de Kaap-Hollandse stad uiteindelijk zal oplossen.

Samenstelling jury 2021
– Emily Pethick (directeur Rijksakademie van Beeldende Kunsten)
– Charl Landvreugd (hoofd onderzoek en curatorial practice Stedelijk Museum Amsterdam, kunstenaar en schrijver)
– Sarah van Sonsbeeck (kunstenaar en winnaar Theodora Niemeijer Prijs 2012)
– Yolande Zola Zoli van der Heide (conservator tentoonstellingen Van Abbemuseum)
– Andrea Davina (voorzitter bestuur Stichting Niemeijer Fonds)

Juryvoorzitter is dit jaar Hedy d’Ancona (sociologe, politica en feministe).

Uitreiking
De Theodora Niemeijerprijs 2021 wordt op maandag 27 september tussen 17 en 19 uur uitgereikt door juryvoorzitter Hedy d’Ancona tijdens een feestelijke bijeenkomst in het Van Abbemuseum.

Over de Theodora Niemeijer Prijs
De Theodora Niemeijer Prijs is een stimuleringsprijs voor beginnende, vrouwelijke beeldend kunstenaars. Het doel van de prijs, die sinds 2012 bestaat, is om bij te dragen aan de ontwikkeling van beginnend talent en het bevorderen van gelijke kansen tussen mannelijke en vrouwelijke kunstenaars in de kunstwereld. Het is de enige Nederlandse beeldende kunstprijs speciaal voor vrouwelijke kunstenaars. De prijs ter waarde van € 10.000 wordt eens per twee jaar uitgereikt aan de kunstenaar die het beste projectvoorstel maakt voor Het Oog, een ovale patio in het Van Abbemuseum in Eindhoven. De winnaar ontvangt niet alleen een geldbedrag, maar krijgt ook de gelegenheid om haar project tussen 9 april en 9 oktober 2022 aan het publiek te presenteren in het museum. De kunstenaars die de tweede en derde plaats behalen ontvangen een cheque van respectievelijk € 2.500 en € 1.500.

De winnaars van de vorige vier edities zijn respectievelijk Josefin Arnell (2018), Sissel Marie Tonn (2016), Sachi Miyachi (2014) en Sarah van Sonsbeeck (2012).

Voor meer informatie zie de website van het Van Abbemuseum: www.vanabbemuseum.nl/theodoraniemeijerprijs.

Over het Niemeijer Fonds
Het Niemeijer Fonds is vernoemd naar zijn oprichter Theodora Niemeijer (Groningen 1912 – Laren 2004), dochter van de bekende tabaksfabrikant Niemeijer in Groningen. Ze was een bijzondere persoonlijkheid met een grote passie voor beeldende kunst. In 1996 richtte Theodora Niemeijer een eigen stichting op met als doel het stimuleren van beginnende kunstenaars. Deze stichting doneert jaarlijks uit het rendement van het vermogen bedragen aan verschillende kunstenaars, van musici tot beeldende kunstenaars en aan verschillende initiatieven op het gebied van kunst, cultuur en maatschappij. In 2021 viert het Niemeijer Fonds zijn 25-jarig jubileum.

Bron en beeld: Persbericht Theodora Niemeijer Prijs