Zowel het Fries Museum in Leeuwarden als Museum Villa Mondriaan in Winterswijk hebben een vroeg werk van Piet Mondriaan verworven. Beide werken zijn vanaf deze week voor het publiek te zien.

Het Fries Museum heeft een dubbelportret van een Fries echtpaar aangekocht. Piet Mondriaan (1872-1944) schilderde het in 1901, jaren voor hij zijn kenmerkende abstracte stijl in rood, geel en blauw ontwikkelde. Eind negentiende eeuw studeerde Mondriaan aan de Rijksacademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam. Toen zijn studiebeurs ophield, moest hij rondkomen van tekeningen voor wetenschappelijke uitgaven, portretten en landschappen. Het aangekochte portret stamt uit die periode.

Piet Mondriaan, ‘Portret van Egbert Roels Kuiper en Jantje Tjeerds Wiegersma’, 1901, Fries Museum, Leeuwarden

Fries echtpaar
Het schilderij toont Egbert Roels Kuipers (1828-92) en Jantje Tjeerds Wiegersma (1828-1914) ten voeten uit. In 1882 verhuisde het echtpaar vanwege de landbouwcrisis in Friesland met hun kinderen naar Amsterdam. Het portret werd waarschijnlijk gemaakt in opdracht van een van de zonen van het echtpaar. Vader Egbert Kuipers was toen al geruime tijd overleden. Zijn vrouw draagt zwarte kleding en een kanten muts zonder patroon, als teken van rouw. De Friese kap toont aan dat Jantje Tjeerds Wiegersma vasthield aan haar Friese identiteit, hoewel ze al bijna twintig jaar in Amsterdam woonde. Mondriaan heeft voor dit halve post-mortemportret gewerkt op basis van een foto van Egbert Kuipers. Of Mondriaan Jantje Wiegersma in levenden lijve schilderde of een recente foto bij de hand had, is niet bekend.
Het portret is vanaf 22 oktober te zien in de tentoonstelling ‘Herenigd door Mondriaan’, waar ook aandacht is voor Friese klederdracht.

Piet Mondriaan, ‘Boereninterieur met haard in de Achterhoek’, 1890-92, Museum Villa Mondriaan, Winterswijk

Familiehuis
Ook Villa Mondriaan mag een vroege Mondriaan verwelkomen. Het Winterswijkse museum krijgt Boereninterieur met haard in de Achterhoek (1890-92) in langdurig bruikleen van particuliere verzamelaars die het onlangs voor 32.000 euro op een veiling kochten. Het werk, gemaakt toen Mondriaan in Winterswijk woonde, is bijzonder aangezien er maar vijf interieurs van Mondriaans hand bekend zijn. Vanaf 20 oktober is het te zien in de vaste opstelling van Villa Mondriaan, in het voormalige woonhuis van de schilder. Museumdirecteur Jana Roovers, met 25 jaar de jongste van Nederland, is verguld met de onthulling van het werk. “Ik had echt niet verwacht zoiets nu al te mogen doen”, zegt Roovers, die pas drie weken in functie is.

Bron: Fries Museum en De Gelderlander