Tentoonstellingen aanmelden

Boodschap aan de homo digitalis
Edo Dijksterhuis

Kunstcriticus

  • 1 week geleden
  • Recensie
  • Beeldende kunst

Beeldenexpositie Lustwarande in Tilburg viert haar tiende editie met werk van 25 internationale beeldhouwers. Zij bieden een alternatief voor het steriele, virtuele leven in onze smartphonewereld.

Sarah Lucas, voorgrond: ‘Kevin’, 2013, achtergrond: ‘Florian’, 2013, © Sarah Lucas, courtesy Sadie Coles HQ, Londen.

Wie ‘Spring Figures’ in volle glorie wil zien moet niet al te lang wachten met een bezoekje aan Lustwarande. Morgan Courtois maakte de imposante bustes van hars en gips, wikkelde ze een handgemaakte sjaal om hun nek en zette een hoed op hun kruin. Met de huidige hitte en stortregens zullen de beelden onherroepelijk afbrokkelen en misschien zelfs uit elkaar vallen.

Vergankelijkheid loopt als een rode draad door deze editie van Lustwarande, die daarmee perfect aansluit bij de tijdgeest. Want zoals we weer elpees kopen omdat het zoveel ‘echter’ is dan muziek streamen via Spotify, bieden kunstenaars een alternatief voor de steriele, virtuele wereld in de vorm van fysieke creaties die imperfect zijn en vergaan.

De leeuw van Justin Matherly is geen ongenaakbare ‘koning van de jungle’ maar hangt met kabelbinders aan elkaar en leunt op een stel looprekjes. Isabelle Andriessens keramische, gemangelde ledematen zijn gevuld met vloeistof waardoor ze langzaam overwoekerd raken door kristallen. En de reusachtige courgettes van Sarah Lucas liggen tussen de bomen te wachten op het onvermijdelijke rottingsproces.

Gestapelde ruïnes
Lustwarande wordt om de twee jaar in Tilburg georganiseerd en heeft sinds 2000 een aardige reputatie opgebouwd. Zo toonde Berlinde De Bruyckere hier voor het eerst haar paardensculptuur in de openlucht en stonden grootheden als Anish Kapoor, Subodh Gupta en Thomas Houseago op het programma. Door de tijd heen heeft de expositie zich steeds meer ontwikkeld richting een actueel overzicht van de hedendaagse beeldhouwkunst. Als inventariserende staalkaart komt Lustwarande in de buurt van het befaamde Skulptur Projekte Münster; het verdient dan ook meer aandacht dan het tot nu toe krijgt.

Justin Matherley, ‘Cost of living: mob above, mob below (w.t.n.c.g.l.)’, 2013, courtesy kunstenaar en Paula Cooper Gallery, New York.

Voor de huidige jubileumeditie, getiteld ‘Delirious’, is flink uitgepakt. Er is grotendeels nieuw werk te zien van 25 kunstenaars. Het aanbod is breed in stijl en materiaal: van het perfect gladde Carrara-marmer van Claudia Comtes logo-achtige cactus tot het zwarte glas van Jehoshua Rozenmans gestapelde ruïnes. Dit is kunst die niet alleen voor het oog is. Ze nodigt uit tot eromheen lopen, aanraken, als boodschap aan de homo digitalis: er is leven buiten de smartphone. Lena Henke levert met ‘Las Pozas’ het meest subtiele commentaar op onze neiging om de wereld via schermen te ervaren. Als je erlangs loopt zie je enkel gekrulde wanden van roestvrij staal, maar kijk in de bewakingsspiegels hoog in de boom en je ziet ogen die terugkijken. Je moet daarvoor wel op een bepaalde plek staan en je hoofd draaien – het contact is bewust en lichamelijk.

Bettina Pousttchi, ‘Marlene I, Marlene II, Marlene III’, 2019, courtesy kunstenaar en Buchmann Galerie, Berlijn. Alle foto’s: Gert Jan van Rooij.

Barok lustbos
Lustwarande ontleent een deel van zijn charme aan de locatie. Park De Oude Warande werd tussen 1712 en 1715 aangelegd door de Duitse prins Wilhelm von Hessen-Kassel en geldt als best bewaard gebleven barokke sterrenbos van Nederland. Het is echter nooit voltooid. De prins vertrok voordat hij zijn jachtpark kon voorzien van beelden, zoals toen de mode was.

De hedendaagse vervolmaking levert een mooi samenspel op tussen kunst en natuur, waarbij geen van beide de ander overschaduwt. Op sommige plekken is de relatie ronduit symbiotisch te noemen. De gebogen stalen staven van Bettina Pousttchi, beugels die op Duitse parkeerplaatsen worden gebruikt om bomen te beschermen, vormen een perfect beeldrijm met een beukenhaag. En de piepschuimen bollen van Eric Sidner lijken als gemuteerd fruit of mysterieuze boleten uit de grond te schieten. De Efteling mag dan een paar kilometer verderop liggen, het echte sprookjesbos is hier.

Lustwarande ‘19. Delirious’, t/m 20 oktober in park De Oude Warande, Tilburg, toegang gratis, www.lustwarande.org

Hoofdbeeld: Morgan Courtois, ‘Spring Figure (1), Spring Figure (2), Spring Figure (3)’, 2019, courtesy kunstenaar en Balice Hertling, Parijs.

Reageer op Boodschap aan de homo digitalis

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht

Er is één reactie op Boodschap aan de homo digitalis