Tentoonstellingen aanmelden

De stad van het woord
Marleen van Mier

Webredacteur en marketeer

  • 4 jaar geleden
  • Blog
  • Geschiedenis en wetenschap

Hanzestad Zutphen kent een lange geschiedenis met verhalen over Noormannen, overstromingen en een ‘gemoedelijke’ Reformatie. Ook het prachtig verbouwde Hof van Heeckeren, waar sinds 13 mei de vernieuwde Musea Zutphen te vinden zijn, ademt het verleden. Museumtijdschriftabonnees gingen op 16 juni op ontdekkingstocht binnen én buiten de muren van de musea. 

Pauwenzaal in Hampshire hotel

Gelukkig, de regen liet zich niet zien. Drie groepen abonnees gingen via de indrukwekkende schelpengrot – nu de entree van het museum, vroeger de achteruitgang van de tuin van het winterverblijf – droog op pad. Eerst nog even spieken in de Pauwenzaal van het naastgelegen Hampshire hotel. Een prachtige stijlkamer in het monumentale gebouw met originele achttiende-eeuwse schouw, plafonds, deuren en wandschildering. En ook de St. Walburgiskerk, onze volgende stop, is mooi om te zien. Deze van origine romaanse kerk werd omstreeks 1500 gotisch. “En ziet u de ramen? Oorspronkelijk glas-in-lood, want er zijn restanten van de gekleurde ramen gevonden bij opgravingen”, aldus de gids.

Zicht op Zutphen.

Weer buiten wijst de gids op het plein: op deze plek is één van de oudste steden van Nederland ontstaan. “Inderdaad, één van ‘de’ ja …” grapt een abonnee uit Nijmegen. “Maar Nijmegen heeft geen geschiedenis met de Noormannen”, ketst de gids terug. “Waar we nu staan, is Zutphen aangevallen door de Vikingen. Een volledig intact graf is te zien in de kelders van het museum.”

Graf na aanval van Noormannen.

Beginnend bij de Noormannen in de kelder, vervolg je je weg in het museum chronologisch. Elke ruimte is ingericht in de sfeer van de tentoongestelde tijd. Bijzonder is een kopie van de oorkonde van de stad. Het originele document met stadsrechten is verloren gegaan, maar het museum bezit een verzegelde tekst waarin de stadsrechten bevestigd worden. Als stad kreeg Zutphen het recht op een eigen markt, een eigen munt, maar ook de plicht om een stadsmuur te bouwen.

Het bewijs dat Zutphen stadsrechten heeft.

“Heeft u het document al gezien? Het ligt in een lade.” Daar hebben wij op onze eerste ronde door het museum overheen gekeken. Zo opnieuw het museum in en beter letten op verborgen vakken.

Het document is zeker niet de enige belangrijke tekst van de stad. Als de gids Zutphen moet omschrijven, kiest hij zelfs voor “de stad van het woord”. Zutphen is namelijk niet bekend van nijverheden zoals andere steden, maar van uitgeverijen en opleidingen. Het is ook een sociale stad. Vroeger te zien aan bijvoorbeeld het Bornhof, een hof gesticht door een rijke kanunnik, ten behoeve van arme oude lieden (“je moest wel minstens 30 jaar oud zijn om daar te mogen wonen!”).

Oude Bornhof.

Nu is het sociale aspect terug te zien in drie antroposofische scholen en veel natuurwinkels. Maar de meest zichtbare periode van de Zutphense geschiedenis is 1200-1400, toen de stad tot bloei kwam tijdens het Hanzeverbond. Deze periode komt uitvoerig aan bod in het museum en heeft de binnenstad met stenen (“vroeger gepleisterde”) huizen gevormd.

Al is het niet moeilijk verbanden te leggen tussen het oude stadscentrum en de collectie in het museum, de gids heeft ons op veel bijzonderheden gewezen van deze boeiende stad.

Naast de vaste collectie is t/m 24 september de openingstentoonstelling ‘Feest aan het hof’ te zien, Stedelijk Museum Zutphen, Hof van Heeckeren, Zutphen, MK gratis, www.museazutphen.nl

Kijk voor meer foto’s op Facebook. Altijd op de hoogte van nieuws, museumtips, arrangementen en winacties? Schrijf u dan in voor de nieuwsbrief en/of like Museumtijdschrift op Facebook.

Foto’s en tekst: Marleen van de Pol

Reageer op De stad van het woord

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht

Uw reactie wordt gepubliceerd onder dit artikel en kan gebruikt worden in het tijdschrift.

This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.

Er is één reactie op De stad van het woord
  1. L.van Noort

    Dit is een leuk verslag van enkele “bevoorrechten” die een stadswandeling gemaakt hebben in Zutphen.
    Maar hebben jullie ook een echte stadswandeling van Zutphen? Of waar kan ik die vinden?