Tentoonstellingen aanmelden

Een trui om in te wonen
Chris Reinewald

Journalist vormgeving

  • 2 maanden geleden
  • Recensie
  • Design en toegepaste kunst

De hoodie heeft een bewogen geschiedenis. Het Nieuwe Instituut laat zien dat de hippe hoodie, de capuchontrui zowel symbool staat voor sociale ongelijkheid als voor hip en cool. 

Fotomodel met hoodie op de cover van Life in juni 1948.

Sporters, bouwvakkers, politici in hun vrije tijd, maar vooral hiphoppers, rappers en criminelen dragen er eentje. Tijdens of na werktijd. In de jaren dertig uitgevonden voor werklui en populair als sportkleding werd de hoodie, de capuchontrui met op de buik genaaide steekzakken, in de afgelopen decennia een standaard kledingstuk. Al gauw eigenden zowel dragers als ontwerpers zich de hoodie toe. Net als het T-shirt, jeans, sneakers en het gele hesje kreeg de hoodie sociaal-culturele connotaties, zoals de tentoonstelling in Rotterdam benadrukt. Hoodiedragers hebben gratis toegang.

Een hoodie is een kledingstuk waarin je woont. Met je capuchon op blijven nek en schouderspieren warm, voor of na de sporttraining. Of als je buiten op straat leeft. Met je hoofd onder de capuchon (‘hood’) sluit je je af voor ongewenste blikken. Je bent alleen met je gedachten, zoals ooit de monnik onder zijn ruimvallende kap. Een sjokkende trui met verstopt gezicht heeft iets dreigends. Straatbendes die een buurt (‘hood’) domineren dragen daarom graag hoodies. Die bijna uniform-achtige uitdossing maakt ze anoniem en onherkenbaar voor bewakingscamera’s. De hoodie symboliseert sociale ongelijkheid, jongeren- en straatcultuur, racisme, privacy en angst. Zo zag in 2012 een buurtwacht uit Florida de tiener Trayvon Martin aan voor een crimineel, hij droeg immers een hoodie. Op de tentoonstelling ligt een protesthoodie met zijn naam erop.

Zaaloverzicht met ‘Mastodon’ van Rick Owens, foto: Johannes Schwartz.

Stereotypering
Verder tonen tijdschriftomslagen en lp-hoezen de hoodie als cultuurfenomeen. In juni 1948 zette het fotomagazine Life een jonge vrouw op de cover. Ze draagt een vroege hoodie: een T-shirt met hoofdkap eraan vast. De Amerikaanse sportkledingfabrikant Champion vervolmaakte in 1952 de hoodie als ‘omgekeerd’ geweven sweater die verticale krimp voorkomt. Raglanmouwen, met een schuine naad vanaf de oksel tot de halskraag, geven de drager letterlijk meer armslag. Rond 1990 werden bewust te ruime trainingsbroeken en hoodies de standaardkledij voor invloedrijke hiphopgroepen als Wu-Tang Clan.
Samensteller van de expositie Lou Stoppard vindt dat de media de hoodie in een stereotype daglicht zetten. Dat gebeurde bijvoorbeeld in 2011 bij de rellen in Noord-Londen, waarvan er filmbeelden worden getoond. Die stellingname lijkt eenzijdig. Het zijn toch juist hoodiedragers en rappers zelf die met hun kleding en clichégebaartjes stereotyperen? En natuurlijk maakt het uit of je je bij een tv-interview verstopt in je capuchon, of dat je die juist afzet en met open vizier iemand aankijkt.

Mobiele woonplek
Dat de hoodie anno nu een kledingstuk is van de tegencultuur, is duidelijk. Toen Facebook naar de beurs ging, trok de jonge oprichter Mark Zuckerberg met opzet zijn dagelijkse grijze hoodie aan. Signaal: ik ben jong, cool en hip, dus totaal anders dan de oude pakkendragers op Wall Street.

Model Adut Akech draagt Balenciaga in het tijdschrift i-D, najaar 2018, foto: Campbell Addy.

Maar net als de in allerlei versies gemaakte jeans stimuleert de hoodie tot uiteenlopende stijloefeningen. De expositie waaiert uit van willekeurig aandoende installaties en sterker foto- en videowerk tot mode. Kunstenaar Devan Shimoyama transformeerde de eenvormige stoerheid tot een poëtische hoodie als bloementuintje. De Relaxation Hoodie van het merk Vollebak is een tot mobiele woonplek uitgewerkt technojack met dicht te ritsen kap, voorzien van ademgaatjes. En modehuis Balenciaga kleedde vorig jaar een model met lagen gigantisch oversized kleding en een hoodie. De sober ingerichte tentoonstelling met doorwrochte  boodschap beoogt een vergelijkbare veellagigheid van een kledingstuk, dat van vele markten thuis is.

The Hoodie’, t/m 12 april in Het Nieuwe Instituut, Rotterdam, MK geldig, www.hetnieuweinstituut.nl

Hoofdbeeld: Devan Shimoyama, ‘February II’, 2019, courtesy De Buck Gallery en The Alison Katz Wolfson Family Collection NY, foto: Johannes Schwartz.

 


Reageer op Een trui om in te wonen

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht

Er zijn 3 reacties op Een trui om in te wonen
  1. j.h

    ik ben eind 1945 geboren en herinner me inderdaad de hoody uit de jaren 50 van de vorige eeuw. keek er met jaloerse blikken naar.
    hij werd ook gemaakt van een soort waterafstotende poplinkatoen met een grote zak aan de voorkant. was prachtig in rood en geel,