Tentoonstellingen aanmelden

Johan van Oldenbarnevelt – Man, macht en moord in het Haags Historisch Museum

  • 4 maanden geleden

Op 29 augustus 1618, vandaag precies 400 jaar geleden, werd Johan van Oldenbarnevelt op het Binnenhof gearresteerd op verdenking van hoogverraad. De staatsman werd opgesloten, veroordeeld en uiteindelijk na negen maanden gevangenschap op 13 mei 1619 op het Binnenhof onthoofd. Nog steeds geldt Van Oldenbarnevelt (1574-1619) als een van de grootste staatsmannen uit de Nederlandse geschiedenis, dé bouwer en stichter van de Nederlandse staat. Ondanks die reputatie werd in het centrum van de macht nooit eerder een tentoonstelling aan hem gewijd. Het Haags Historisch Museum brengt hierin verandering en laat in de tentoonstelling Johan van Oldenbarnevelt. Man, macht, moord van 1 december 2018 t/m 14 april 2019 zien met welke persoonlijke uitdagingen en dilemma’s de historische staatsman te maken had. De tentoonstelling met circa vijftig schilderijen en werken op papier, aangevuld met historische objecten, koppelt het verleden aan het heden en laat zien dat de thema’s van vroeger nog altijd relevant zijn.

Man
In een tijd waarin afkomst en status zwaar telden, was Johan van Oldenbarnevelt als zoon van niet-adellijke komaf zich pijnlijk bewust van zijn ‘problemen’ om hogerop te komen. Gedurende zijn gehele leven is Van Oldenbarnevelt bezig geweest om zijn afkomst te retoucheren, zijn status te verhogen en zijn rijkdom te vergroten.

Macht
Van Oldenbarnevelt slaagde erin zijn ambt als landsadvocaat uit te bouwen van een juridisch adviseur tot de belangrijkste vertegenwoordiger van de Hollandse afgevaardigden. De constructie van een unie van zeven onafhankelijke gewesten was niet zijn politieke ideaal, maar in deze vorm heeft de staat wel anderhalve eeuw goed gefunctioneerd. Van Oldenbarnevelt speelde in de vorming van de Republiek dé allesbeslissende rol, hij wordt beschouwd als bouwer en stichter van de Nederlandse staat en vormde een wonderteam met stadhouder prins Maurits van Nassau. Maar met welke uitdagingen werd hij in dit proces geconfronteerd, en hoe loste hij deze dilemma’s op?

Moord
Politiek is de kunst van coalities sluiten. Je werkt samen met anderen om je doelen te bereiken. Maar elke coalitie is onderhevig aan corrosie. Politieke vrienden worden elkaars tegenstander. En in de strijd die dan ontstaat, is alles geoorloofd: je maakt de ander zwart, verspreidt nepnieuws om iemands reputatie te schaden, beschuldigt hem van onbetrouwbaarheid, demagogie, corruptie of –als je hem echt kapot wil maken- van landverraad. Nadat hij aanvankelijk goed overweg kan met de stadhouder, komt het in de periode 1617-1618 tot een clash, waarbij Van Oldenbarnevelt uiteindelijk het onderspit delft. Zijn terechtstelling op het Binnenhof zal in de laatste zaal van de tentoonstelling worden gevisualiseerd.

Presentatie in Museum de Gevangenpoort
Het proces en de executie van Van Oldenbarnevelt spreken nog altijd tot de verbeelding. Van medio februari tot medio mei 2019 wordt in Museum de Gevangenpoort een presentatie ingericht die zich hier volledig op focust.

Randprogrammering:
Rondom de tentoonstelling wordt een aantal activiteiten georganiseerd, zoals lezingen en stadswandelingen i.s.m. Gilde Den Haag.

Theatergroep Aluin:
Onder de titel De Vaderlandse Oorlog voert Theatergroep Aluin een unieke theatermarathon op over de opkomst en ondergang van Johan van Oldenbarnevelt en Maurits van Nassau. Met veel humor en enthousiasme brengen de jonge acteurs dit 400 jaar oude verhaal van de ‘founding fathers’ van Nederland tot leven. Theater aan het Spui, zondag 17 maart 2019.
Voor tickets en arrangementen, zie www.hnt.nl.

2019: Johan van Oldenbarnevelt Jaar in Amersfoort
Met een groot aantal activiteiten staat Amersfoort in 2019 stil bij het 400ste sterfjaar van een van de grootste staatslieden uit de Nederlandse geschiedenis én geboren Amersfoorter Johan van Oldenbarnevelt. Met activiteiten zoals theater, stadswandelingen, lezingen en een tentoonstelling in Museum Flehite (vanaf mei 2019) vestigt de stad landelijk de aandacht op de betekenis van Johan van Oldenbarnevelt voor Nederland, toen én nu. Meer info via www.vvvamersfoort.nl/nl/cultuur/johan-van-oldebarnevelt.

Bron: Persbericht Haags Historisch Museum
Beeld: Johan van Oldenbarnevelt, 1688, Michel van Mierenvelt (atelier). Collectie Haags Historisch Museum – Website Haags Historisch Museum

 


Reageer op Johan van Oldenbarnevelt – Man, macht en moord in het Haags Historisch Museum

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht