Tentoonstellingen aanmelden

Leestip: kleurrijke troost van de Groningse bevrijdingsrok

  • 4 maanden geleden

Omdat u de komende week nog niet naar de kunst kunt, brengt Museumtijdschrift de kunst bij u thuis! Wat u kunt verwachten? Elke dag de mooiste tips om thuis mee te cocoonen, van kunstboeken en films tot podcasts en meer. Vandaag: een bijzonder fraai boekje over een opmerkelijk verschijnsel: de bevrijdingsrok.

De vreugdevolle heropening van de musea per 1 juni valt natuurlijk op geen enkele wijze te vergelijken met het einde van de Tweede Wereldoorlog. Toch voelt het als een soort bevrijding. In 1946 werd de eerste herdenking van de echte bevrijding door vrouwen gevierd met een zogenaamde bevrijdingsrok, ‘een kleurrijke rok volgens een vast patroon gemaakt’, maar daarmee houdt de gemene deler dan wel op. “Een hele gekke rok, hartstikke idioot. Maar dat sloeg aan. Een heleboel mensen droegen die rok.” Aldus Prins Bernhard in een interview met ‘Nieuwsblad van het Noorden’ in 1990.

De feestrok is een uitvinding van Mies Boissevain-van Lennep, als verzetsvrouw gevangengezet in de kampen Vught en Ravensbrück. In gevangenschap ontdekte ze dat oude lapjes herinneringen boden aan kinderen en vrienden, en daarmee troost. Bedoeling was dat de feestrok door de maaksters van dit soort betekenisvolle oude lapjes gemaakt zou worden, en als een dagboek zou worden geborduurd met persoonlijke herinneringen aan en gebeurtenissen uit de oorlog. Dat laatste is niet erg gelukt. Maar de inderdaad tamelijk gekke, kleurrijke rokken, waarvan er in dit fraaie boekje ruim zestig uit de provincie Groningen zijn afgedrukt, getuigen nog altijd van blijdschap en maakplezier.

Egge Knol, ‘De Bevrijdingsrok in Groningen’, € 15,00, ISBN 9789071691850, uitgeverij Groninger Museum. Behorend bij de tentoonstelling ‘En tóch staat de Martini – 75 jaar bevrijding in Groningen’, waar de bevrijdingsrokken zijn te zien, vanaf de heropening t/m 27 september, www.groningermuseum.nl

Bevrijdingsrok van Ettina Bos uit Winschoten met Poolse en Nederlandse vlag. Bruikleen particuliere collectie. Foto: Heinz Aebi, Groninger Museum