Tentoonstellingen aanmelden

‘Nineveh’ Tentoonstelling van het Jaar 2017!
Marina de Vries

Hoofdredacteur

  • 8 maanden geleden
  • Recensie
  • Archeologie

De Tentoonstelling van het Jaar verkiezing, in het leven geroepen vanwege het 30-jarig bestaan van Museumtijdschrift, is gewonnen door ‘Nineveh’! Ruim 5000 lezers en museumfans brachten hun stem uit. 9 vragen aan Wim Weijland, directeur Rijksmuseum van Oudheden (RMO) in Leiden, waar de winnende tentoonstelling van 20 oktober 2017 t/m 25 maart 2018 te zien was.

Van harte gefeliciteerd! Wat vindt u ervan dat ‘Nineveh’ tot Tentoonstelling van het Jaar 2017 is gekozen?
“Eervol, ik ben heel verguld met deze waardering. Verrassend dat een archeologische en cultuurhistorische expositie naar voren is gekomen, waarbij het vooral draait om een sterk verhaal en in dit geval niet per se om esthetische topstukken.”

Wim Weijland in de vaste collectie opstelling van het RMO, 2017. Foto: Rob Overmeer.

U zat in Montreal, Canada, toen u het nieuws hoorde. Wat deed u daar?
“Ik was daar voor de opening van de tentoonstelling ‘Reines d’Egypte’, gemaakt door het RMO samen met het Egyptisch Museum in Turijn (eerder in het RMO te zien als ‘Koninginnen van de Nijl’, zie Museumtijdschrift 2016/8 – red). Reizende tentoonstellingen met delen van onze collectie zijn belangrijk, daar verdienen we namelijk een substantieel geldbedrag mee.”

Voordat u museumdirecteur werd, was u onder veel meer hoofd kunst en cultuur van de Avro. Wat heeft u van de televisiewereld geleerd?
“Dat je zowel bij een televisieprogramma als bij een tentoonstelling goed moet nadenken over je doelgroep en een goed verhaal moet vertellen. Wat multimedia betreft, daar gaan wij bedachtzaam mee om. Bij ‘Nineveh’ was het nodig om te tonen hoe die stad er zeven eeuwen voor Christus uitzag. Onze vaste Egypte-opstelling heeft zo’n hoge kwaliteit, daar is geen film bij nodig.”

Hoe bent u of is uw museumstaf op het idee gekomen van ‘Nineveh’?
“In dit geval was het mijn idee. Ik ben gereformeerd opgevoed, voor mij had ‘Nineveh’ een mythische klank. Ik kende het verhaal van Jonas en de walvis uit het Oude Testament, maar had geen idee hoe die stad eruit heeft gezien en hoeveel objecten er nog waren van die stad.”

Hoe lang zit er tussen het eerste idee en de tentoonstelling zelf?
“Drieënhalf jaar, dat is lang voor ons, we hadden wat pech. Het British Museum in Londen wilde ons een groot reliëf uitlenen, dat normaal gesproken is ingemetseld in een muur van het museum, maar vanwege sluiting van die zaal verplaatst ging worden. Door de extreme verzekeringskosten kon dit helaas niet doorgaan. Omdat we niet tevreden waren over de kwaliteit van de bruiklenen op dat moment, hebben we de tentoonstelling een jaar uitgesteld.”

Reliëf van koning Sargon II, kalksteen; hoogte: 89 cm; 8ste eeuw v.Chr.; gevonden in Khorsabad, Collectie: Museo Antichità di Torino, Turijn. Foto: RMO.

Had de tentoonstelling meteen zijn definitieve vorm?
“Eigenlijk wel. We wisten van meet af aan dat we een verhaallijn in drieën wilden. De tentoonstelling moest vertellen over de geschiedenis van de opgravingen vanaf 1850, over de geschiedenis van de stad en we wilden aandacht voor bedreigd erfgoed – de archeologische stad Nineveh ligt bij Mosul in Irak, IS-gebied. In de vormgeving zijn wel aanpassingen gedaan. We wilden een paleiszaal in 3D-techniek reconstrueren. Die perfecte replica’s konden alleen in Tokio worden gemaakt. Vanwege het kostenplaatje en omwille van de tijd hebben we uiteindelijk delen van de zaal gereconstrueerd.”

Stemmers hebben zowel waardering voor de presentatie als voor de diverse inhoud. Mensen vonden de tentoonstelling onder veel meer ‘leerzaam, mooi, informatief’; de animatie van Nineveh uit de lucht ‘indrukwekkend’, de objecten authentiek en de nagemaakte ‘inspirerend’, de link met de actualiteit getuigend van urgentie. Is dit een typische RMO-tentoonstelling, met missie?
“Misschien is dit wel de beste RMO-tentoonstelling ooit! Wij streven er altijd naar om een goed verhaal te vertellen voor een breed publiek. En we schrikken er niet voor terug om relatief veel tekst en uitleg te geven. Maar wij hebben geen andere missie dan een levendig podium voor de Oudheid te zijn, een leeromgeving voor jong en oud, en heden en verleden te verbinden.”

U heeft in deze tentoonstelling ook gebruik gemaakt van replica’s. Waarom?
“Tien van de 200 stukken waren inderdaad replica’s. Die hadden we nodig om het verhaal zo goed mogelijk te vertellen, zoals de gevleugelde leeuwengoden bij de entree van de paleiszaalreconstructie. Andersom hadden we een discussie over kogels en pijlpunten uit een museum in Israël. Als voorwerpen weinig spectaculair, maar wel archeologische overblijfselen en authentiek materiaal. Die hebben we ondanks de relatief hoge kosten laten overkomen, ook omdat ze symbool staan voor de vernietiging van Nineveh.”

Blik in een van de zalen, tentoonstelling ‘Nineveh’, RMO, 20 oktober 2017 t/m 25 maart 2018.

Tot slot, hoe ziet het RMO er over 30 jaar uit?
“Ik denk dat we over 30 jaar nog steeds een breed, levendig en actief podium zijn voor de Oudheid, waarin de balans wordt gezocht tussen wetenschappelijke kennis en overdracht daarvan aan het publiek. Dat is al 200 jaar onze enige rode draad. Of we in de toekomst minder authentieke objecten zullen tonen en meer replica’s? Waarom? Onze objecten zijn gemiddeld 3000 jaar oud. Over 30 jaar zijn ze 3030 jaar oud, dan worden ze nog steeds getoond.”

In 2018 bestaat het RMO 200 jaar. ‘Nineveh’ was de eerste jubileumtentoonstelling. Er volgen er nog twee: ‘Al 200 jaar van nu’, 25 april t/m 2 september, en ‘Goden van Egypte’, vanaf 12 oktober. Voor meer info www.rmo.nl Zie Museumtijdschrift 5 (verschijnt 29 juni 2018) voor een artikel over 200 jaar RMO.

* Voor de verkiezing van de Tentoonstelling van het Jaar 2017 stelde een vakjury de top 10 samen, waarna lezers en museumfans de winnaar konden bepalen. De vakjury bestond uit Adriana Esmeijer, directeur Prins Bernhard Cultuurfonds en juryvoorzitter, Peter van Duinen, directeur Vrije Academie en Marina de Vries, hoofdredacteur Museumtijdschrift.

** Vanwege het succes van de eerste editie wordt de verkiezing van de Tentoonstelling van het Jaar in 2019 voortgezet door Museumtijdschrift en de Vrije Academie.

Hoofdbeeld: Blik in een van de zalen, tentoonstelling ‘Nineveh’, RMO, 20 oktober 2017 t/m 25 maart 2018.

Reageer op ‘Nineveh’ Tentoonstelling van het Jaar 2017!

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht

Er zijn 4 reacties op ‘Nineveh’ Tentoonstelling van het Jaar 2017!
  1. Heleen Verhage

    Stichting Historisch Beetsterzwaag feliciteert het RMO van harte met dit succes van de Nineveh tentoonstelling! We zijn trots dat jullie conservator Lucas Petit in het comité van aanbeveling zit voor onze tentoonstelling Tinco Lycklama: een Friese jonker in de Oriënt in Beetsterzwaag, 8 juni-9 sept en bovendie een lezing bij ons komt geven.
    Zie http://www.historischbeetsterzwaag.nl

  2. Helen van Ettikhoven

    Prachtige tentoonstelling. Bedankt.
    Er is geen andere stad waar hij ook te zien zal zijn?
    Mijn Franse vrienden waren net te laat in Nederland.