Tentoonstellingen aanmelden

Ontroerende gewoonheid
Chris Reinewald

Journalist vormgeving

  • 1 maand geleden
  • Recensie
  • Beeldende kunst

Een magnifieke expositie bij Museum More in Gorssel introduceert de vier Zwitserse schilderbroers Aimé, Aurèle, François en Charles Barraud. Hun realistische schildertechniek is verbluffend en toont de kleine intimiteiten van het dagelijks leven.

Aimé Barraud, ‘Appels en peren’, 1930-32, Kunstmuseum Bern. Foto: Chris Reinewald

“Je besluit schilder te worden, staand voor een schilderij in een museum”, stelde mijn leraar kunstgeschiedenis. Welzeker: ook de frères Barraud stonden zich ooit in Parijse musea te vergapen aan het werk van meester-schilders. Dat verraden hun eigen schilderijen, later. De begin twintigste-eeuwse exploderende stijlen van hun tijdgenoten negeerden ze. Ook klassieke, metersbrede allegorische spektakeltaferelen trouwens. Via de Barrauds zie je hun grote voorbeelden: Chardin, Holbein, Vermeer, Ingres, Piero della Francesca… Geen druktemakers, maar intieme schilders.

Maar waarom trokken Charles (1897-1997), François (1899-1934), Aimé (1902-1954) en Aurèle Barraud (1903-1969) gezamenlijk op als kunstenaar? Zonder onderlinge concurrentie werkten ze in eenzelfde, neutrale stijl zonder zichtbare penseelstreken. Alleen de langstlevende Charles hanteerde een losse, impressionistische toets. Meest inventief was de kortst levende broer, François.

François Barraud, ‘De nudiste’, 1932, particuliere collectie. Foto: Chris Reinewald

Geheime boodschappen
Even liefdevol als wellustig beeldde François zijn blonde vrouw Marie af. Naakt, maar nooit om iets verhevens te symboliseren. Met haar lange haar afgeknipt, een maagdelijke nek ontblotend boven een bilpartij. Toch is zij ook die ranke Holbein-achtige vrouw, kammend voor een spiegeltje. François geeft de verdraaide, perspectivisch verkorte linkerarm fabuleus weer. Dat lukt je echt niet als je een foto projecteert en naschildert. Dit is kijkervaring en vakmanschap.

Voor de gein schilderden de serieuze Barrauds geheime boodschappen in hun composities. Verder bewezen ze eer aan schilderkunstige thema’s. Uitgetrapte houten muiltjes als erotische boodschap, zoals in de Hollandse zeventiende eeuw. Een in zichzelf gekeerde Marie als twintigste-eeuwse Vermeer. Rood naaigerei als een stilleventje naast een groot naakt.

Huisslofjes
De expositie bevat welgeteld twee doeken waarin de Barrauds zich wat overschreeuwen, waaronder het symbolische groepsportret van de vier gebroeders, fluit spelend, naakt met jongenspiemeltjes. Mal. En dan Aurèles licht surrealistische schilderij met gekrioel en naakten op een bouwplaats: ‘Niet doen. Nergens voor nodig’, denk je, om je daarna direct weer in een introvert stilleven van Aimé te verliezen.

François Barraud, ‘L’atelier des Entre-deux-Monts’, 1928. Foto: Chris Reinewald

Gebutste appels en peren op grof jute en dat weer op een houten vloer met veel nerven. Roestige fruitschaar ernaast. Het is wat het is. Maar die rake stofuitdrukking…! Aimé schilderde ook een frontaal portret van een lezende man. Hoe subtiel simpel wil je het hebben? Ook toen de broers commercieel doorbraken schilderden ze graag hun fatsoenlijke armoe. Maries groen-fluwelen jurk met een gat bij de elleboog. Rafels aan een jak, een krap onderhemd dat een benen knoopje mist, sleetse huisslofjes, een huisvrouw voor een afgebladderde deuropening. Kijk hoe toegewijd Aurèle een geplooide, geruite overhemdsmouw penseelde. Gekund en toch geen virtuositeitskapsones. De gewoonheid van de Barrauds doet bijna pijn. Om ontroerd te bekijken. En dan nog eens!

De broers Barraud. 4 Zwitserse realisten’, t/m 12 mei 2019 in Museum More, Gorssel, MK geldig, museummore.nl (zie ook het artikel in Museumtijdschrift nr 1, 2019).

Hoofdbeeld: zaaloverzicht in Museum More, foto: Peter Cox.

Reageer op Ontroerende gewoonheid

Dit veld is verplicht Vul een geldig emailadres in
Dit veld is verplicht
Er is één reactie op Ontroerende gewoonheid