Dat Piet Mondriaan (1872 – 1944) wereldberoemd werd met zijn abstracte schilderkunst is bekend. Maar niet iedereen weet dat hij aan het begin van zijn carrière een heel goede landschapschilder was. Hij werd geïnspireerd door de schilders van de Haagse School, maar ontwikkelde wel zijn eigen stijl. Van 8 oktober t/m 29 januari 2023 kunnen de bezoekers van Museum Flehite ter gelegenheid van Mondriaans 150 geboortejaar genieten van de schoonheid en kwaliteit van het vroege werk van Mondriaan en enkele van de beste landschapsschilders die Nederland rijk is. In de tentoonstelling ‘…..naar de natuur. MONDRIAAN en de Haagse School’ zijn zo’n 80 landschappen uit privécollecties, kunsthandel en musea te zien van Piet Mondriaan en schilders zoals Jacob Maris, Anton Mauve, Paul Gabriël en Jan Hendrik Weissenbruch.

Pruikenmaker en amateurschilder als leermeester
Piet Mondriaan staat bekend als grote vernieuwer van de schilderkunst. Zijn befaamde abstracte schilderkunst verwijst in geen enkel opzicht meer naar de zichtbare, natuurlijke werkelijkheid. Mondriaan begon zijn carrière echter als landschapschilder. Zijn allereerste schilderlessen kreeg hij rond zijn veertiende van zijn oom Frits Mondriaan. Frits was kapper en pruikenmaker, hij schilderde in zijn vrije tijd landschappen in de stijl van de Oosterbeekse en Haagse School. Toen Mondriaan later aan de Rijksakademie in Amsterdam studeerde lieten veel kunstenaars zich door het werk van de Haagse School inspireren. De invloed van de die stijl op de Nederlandse landschapskunst was eind 19e en begin 20ste eeuw dan ook groot.

Kenmerkende landschappen
Wie Mondriaans landschappen bekijkt in het licht van de Haagse School herkent de invloed die hij als beginnend schilder ondervond. Net als de Haagse Scholers trok Mondriaan naar het buitengebied om te tekenen en schilderen. De Hollandse natuur en ons kenmerkende polderland waren zijn belangrijkste inspiratiebronnen. Mondriaan volgde niet blindelings de ‘grote jongens’ als Mauve en Gabriël na. In de twintig jaar dat Mondriaan landschappen schilderde, ontwikkelde hij een eigen stijl waarin gevoel voor harmonie en experimenten met verschillende kleuren kenmerkend zijn. De tentoonstelling “…..naar de natuur. MONDRIAAN en de Haagse School” brengt die mengeling van navolging en oorspronkelijkheid over het voetlicht.

Beeld: Frits Mondriaan, Landschap met hoeve aan een vaart, collectie Simonis & Buunk, Ede