Iedereen weet hoe het voelt om iets of iemand te missen. Of dit nu gaat om een dierbaar persoon, huisdier, je gezondheid of moederland. Alles wat je dierbaar is en veel voor je betekent, doet pijn om kwijt te raken. Aansluitend op de tentoonstelling Missen als een ronde vorm presenteert Stedelijk Museum Schiedam beneden in de Stadsgalerij, De liefde achter missen. In deze tentoonstelling vertellen negen moedige Schiedammers over hún gemis. Esthela (40) rouwt om haar miskraam, Benita (10) mist haar moederland Iran en Danny (40) verloor een periode lang iets heel persoonlijks: zichzelf. In de vorm van intieme nissen krijgt zowel het persoonlijke gemis als de achterliggende liefde plek. Want rouw is de achterkant van liefde.

Schiedamse verhalen over verlies
De ervaringen van de deelnemers vormen het uitgangspunt voor nieuwe kunstwerken. Hiervoor nodigde het museum de Rotterdamse kunstenaar Efrat Zehavi uit om samen met hen aan de slag te gaan. Zij luisterde naar alle verhalen en verbeeldde deze in keramiek. Zelf noemt ze deze nieuwe kunstwerken een spiritueel geschenk: het verbeeldt niet alleen het verhaal van de deelnemer, maar ook de hoop, warmte en heling die ze elke deelnemer toewenst.

Zo moest Sharda (63) beslissen om de puppy Aslan van haar dochter te laten inslapen, waarover ze zich verantwoordelijk en schuldig voelt. Naar aanleiding van dit verhaal maakte Efrat Zehavi voor Sharda een vliegende, gelukkige puppy. Als een vliegtuigje heeft hij een banner met daarop wat Efrat aan Sharda gunt: ‘geef de verantwoordelijkheid weg’.  Sharda zwaait naar Aslan en neemt zo afscheid van haar verantwoordelijkheid.

Benita (10) en Mahboobeh (47) houden zielsveel van hun moederland Iran, met name van hun familie daar. Hoewel ze via de officiële weg zijn gemigreerd was de beslissing om te vertrekken niet vrijwillig. Het regime en de beperkte vrijheid waren hun belangrijkste motivatie. Ze missen hoe ze in Iran met familie en vrienden op een tapijt op het terras samen aten. Aan Efrat Zehavi vertelden Mahboobeh en Benita dat ze zich overal thuis kunnen voelen, als hun familie er maar is. Zehavi maakte daarom voor hen een vliegend tapijt met hun familie erop. Zehavi: ‘Zo kunnen ze elkaar altijd ontmoeten.’

Kunstenaar Efrat Zehavi
Rouw is een thema dat sterk vervlochten is met het leven van Zehavi. In de tentoonstelling deelt ze ook haar verhaal. Het duurde heel lang voor ze haar rouw kon verwerken. ‘Pas toen ik ging mediteren, realiseerde ik me dat de verkramping verdween. Rouwen voelt sindsdien als een enorme bevrijding. Wat mij helpt, is dat ik mijn rouw kan omzetten naar een kunstwerk. Dan kan ik het verhaal sturen en er een sprookje van maken.’ Werk van Efrat Zehavi is ook te zien in Missen als een ronde vorm.

Beeld: Efrat Zehavi, Blue Baby Blue Hole, 2022