17 november 2026

Wat hebben de schilderijen van Caravaggio met moderne films te maken? En wat zegt Michelangelo over onze obsessie met het perfecte uiterlijk? In het televisieprogramma Iconen van Italië volgt acteur en televisiepresentator Johannes Wirix-Speetjens het spoor van Leonardo da Vinci, Michelangelo, Rafaël, Caravaggio en Bernini en onderzoekt hij hoe hun ideeën vandaag nog doorwerken. 

Wirix-Speetjens in Galleria dell’Accademia in Florence met in het midden Michelango's ‘David’ (1501-1504)
Wirix-Speetjens in Galleria dell’Accademia in Florence, in het midden Michelango's ‘David’ (1501-1504)

“Italië spreekt tot de verbeelding, maar het is zoveel meer dan onze favoriete vakantiebestemming”, vertelt Wirix-Speetjens. “Ik heb een grote liefde voor het land en dacht dat ik het goed kende, maar tijdens deze reis bleef ik me verbazen.”

In drie afleveringen onderzoekt hij met experts de verbanden tussen oude kunst en de beeldcultuur van nu. Leonardo da Vinci verdiepte zich bijvoorbeeld in de werking van de camera obscura: een verduisterde ruimte waarin via een kleine opening een omgekeerd beeld van de buitenwereld op de tegenoverliggende wand wordt geprojecteerd. Dit principe werd eeuwen later belangrijk voor de ontwikkeling van de fotografie.

Caravaggio gebruikte licht, schaduw en dramatische composities om de aandacht van de kijker te sturen. Zijn schilderijen doen soms denken aan stilstaande filmbeelden. En ons verlangen naar een perfect uiterlijk? Ook dat is niet nieuw. Michelangelo bestudeerde het menselijk lichaam tot in detail en Rafaël schilderde zijn modellen volgens het schoonheidsideaal van zijn tijd.

Iconen van Italië is vanaf dinsdag 17 november om 20.25 uur te zien bij Avrotros op NPO 2 en terug te kijken via NPO Start.