De installatie is een samenwerking tussen het Rijksmuseum en Artis-Micropia, het museum dat bezoekers op een interactieve manier laat kennismaken met bacteriën, schimmels en virussen. Voor het onderzoek nemen laboranten van Micropia en restauratoren van het Rijksmuseum gedurende zes maanden op circa zestig plekken monsters van De Nachtwacht (1642). De microben worden in het laboratorium op kweek gezet, zodat ze kunnen worden geïdentificeerd.

In de zaal staat de levensgrote reproductie van De Nachtwacht waarop met cirkels is aangegeven op welke plekken de onderzoekers monsters hebben afgenomen. Op een kleinere variant van het meesterwerk dat in de vitrine ligt, zijn de teruggevonden microben duidelijk te zien. Het is een gevarieerd gezelschap, waaronder een verrassende bacteriesoort die eerder werd gevonden bij een Japanse suikerraffinaderij. Hoe deze bacterie op De Nachtwacht terecht is gekomen, is voor de onderzoekers een raadsel.

Microbioloog Eline van Bloois had nooit verwacht dat ze zo dicht bij het meesterwerk zou mogen komen. Ze vindt de ontdekkingen bijzonder: “Het laat op een verrassende manier zien dat zelfs een meesterwerk dat zo zorgvuldig wordt bewaard als De Nachtwacht voortdurend in contact staat met een levende omgeving.”

De komende maanden worden nog meer monsters genomen, en nieuwe resultaten worden doorlopend aan de installatie toegevoegd.